top image food
MEGALI.jpg

Ο δεκαπενταύγουστος είναι η μεγαλύτερη γιορτή για τον Ελληνισμό, είναι ο μήνας της Παναγίας, καθώς ο λαός θυμάται και τιμά την Κοίμηση της Υπεραγίας Θεοτόκου.  Περίοδος νηστείας που διακόπτεται μόνο την ημέρα της μεγάλης γιορτής του Αφέντη Χριστού (Μεταμορφώσεως του Σωτήρος), γιορτή κατά την οποία κυριαρχεί η ψαροφαγία.  

Περίοδος νηστείας που διακόπτεται μόνο την ημέρα της μεγάλης γιορτής του Αφέντη Χριστού (Μεταμορφώσεως του Σωτήρος), γιορτή κατά την οποία κυριαρχεί η ψαροφαγία. Οι τρόποι που μαγειρευόταν τα ψάρια των ημερών κατά τις οποίες επιτρέπεται ψαροφαγία αποτελεί ένα πολύ ενδιαφέρον κεφάλαιο για την παραδοσιακή γαστρονομία. 

Την παραμονή της γιορτής οι ψαράδες έχουν την τιμητική τους για να τροφοδοτήσουν την αγορά με φρέσκο ψάρι. Όμως είχαν και το παρατήρημα κατά πόσο θα πήγαινε καλά η ψαριά. Αν πήγαινε καλά και έβγαζαν πολύ ψάρι καλά θα πήγαινε και όλο τον χρόνο. «Ανέ θέλει ο Χριστός να φάμε ψάρι στη γιορτή ντου θα τρώμε όλο το χρόνο, γιατί όπως πάει η ψαριά του Αφέντη θα πάνε και οι άλλες». 
Η γιορτή του Αφέντη Χριστού είναι από τις μεγάλες γιορτές στο χωριό που την περίοδο αυτή μαζεύονται απ’ όλες τις γωνιές της Ελλάδας για να κάνουν τις διακοπές τους. 

Την ημέρα αυτή όλα είναι πολύ προσεγμένα. Από το ντύσιμο για την εκκλησία, τον πρωινό καφέ, μέχρι… και το φαγητό της ημέρας. Οι πιο παραδοσιακές γυναίκες, που συντηρούν την παράδοση, θα κόψουν τον βασιλικό που έχουν φυτέψει από την πρωτομαγιά για την γιορτή. Οικογένειες γύρω από τον παλιό βενετσιάνικο ναό του Αφέντη Χριστού, κάθε μια θα φέρει την αρτοκλασία της να τιμήσει τον προστάτη της γειτονιάς. Έθιμο κληρονομημένο από πάππου προς πάππου. Και σαν μοιραστεί ο άρτος και το αντίδωρο, το Τριόδι – η πλατεία του χωριού- θα γεμίσει, με τους πανηγυριώτες να απολαμβάνουν τον πρωινό καφέ τους. 

Κάποιες κυρίες θα καλέσουν τις φιλενάδες τους στο σπίτι για καφέ. Τα έχουν όλα προσχεδιάσει. Στολισμένο γιορτινό το σαλόνι ή το καθιστικό, έτοιμα τα φλιτζανάκια και τα κεράσματα από το πρωί, πριν καν φύγουν για την εκκλησία. 

Γιορτινή μέρα βλέπεται και όλα πρέπει να είναι στην εντέλεια. Καμία δεν βιάζεται γιατί ξέρει πιο είναι το μενού της ημέρας και όλα είναι προετοιμασμένα. Είναι και αυτό ένα από τα σύγχρονα έθιμα, το να συγκεντρώνονται οι φιλενάδες κάθε φορά σε διαφορετικό σπίτι για να ανταποδώσουν έτσι την φιλοξενία, για να βγάλουν την υποχρέωση, για να δείξει η κάθε μια την τέχνη της στον καφέ, να βγάλει και το καλοκαιρινό γλυκό, το λικεράκι της που μόλις έφτιαξε και πρέπει να το δοκιμάσουν πρώτες οι φιλενάδες για να εισπράξει τα εύσημα και να δούνε το λευκό σεμεδάκι και την καινούργια δαντέλα που έπλεξε.  

Παλιά και καινούργια έθιμα συναντούνται, σε μια περίοδο που όλα αλλάζουν με μεγάλη ταχύτητα, αξίες χάνονται αλλά καινούργιες γεννιούνται και δοκιμάζονται. Η ψαροφαγία την ημέρα του Αφέντη Χριστού τιμάται ακόμα και σήμερα. Ένα φαγητό που δίνει την δυνατότητα μέσα στον Αύγουστο, σε μια γιορτινή μέρα που συναντώνται φίλοι και συγγενείς, λόγω διακοπών,  να «κάνουν το τραπέζι» στους φιλοξενούμενους. Επέλεξα λοιπόν να σας προτείνω μια συνταγή που νομίζω ότι αρμόζει στην σημερινή ημέρα, μιας και εμείς ως λαός με παράδοση στην ψαροφαγία έχουμε πολλές εναλλακτικές λύσεις. 

Υλικά
1.5 κιλό διάφορα βραστόψαρα

2L νερό (περίπου)

4 μεγάλες πατάτες 

5 κολοκύθια

5 καρότα

2 ντομάτες

2 κρεμμύδια

1 μάτσο σέλινο

100ml ελαιόλαδο

50γρ ρύζι γλασέ

3 λεμόνια

Αλάτι

πιπέρι

Ξύσμα λεμονιού

Για λαδολέμονο
150ml ελαιόλαδοΧυμό από 3 λεμόνιαΑλάτι πιπέρι

Εκτέλεση
Καθαρίζουμε τα ψάρια βλέπε εδώ για καθάρισμα ψαριών. Αλατίζουμε και ρίχνουμε το χυμό από ένα λεμόνι και αφήνουμε για μια ώρα.Καθαρίζουμε τα λαχανικά και τα κόβουμε στα δυο.

12

Σε μια κατσαρόλα βάζουμε όλα τα λαχανικά, προσθέτουμε νερό μέχρι να καλυφτούν, αλάτι και τα 100ml ελαιόλαδο. Βράζουμε για ένα 15 λεπτά.

3

Ανοίγουμε τη κατσαρόλα και προσθέτουμε τα ψάρια, ψήνουμε για 20 λεπτά ακόμα.Αφαιρούμε τα ψάρια και τα λαχανικά προσεκτικά σε μια πιατέλα. Κρατάμε λίγα λαχανικά για τη ψαρόσουπα (ένα από κάθε ένα). Αλατίζουμε ελαφριά, χτυπάμε το λαδολέμονο και περιχύνουμε. Ρίχνουμε φρέσκο πιπέρι.

456
Για τη ψαρόσουπαΣουρώνουμε το ζωμό σε τρυπητό. Αν χρειαστεί προσθέτουμε νερό. Λιώνουμε τα λαχανικά μας σε μύλο ή με  ιδικό εργαλείο για πουρέ. Τα προσθέτουμε στο ζωμό (μπορούμε αν θέλουμε να προσθέσουμε  και κομματάκια από το ψάρι καθαρισμένο, συνήθως για τα παιδιά που θέλουμε να ξεγελάσουμε).

789

 Δοκιμάζουμε αν θέλουμε αλάτι. Αφήνουμε το ζωμό να βράσει. Όταν βράση βάζω το ρύζι αφού πρώτα έχω πλύνει και σουρώσει  και ανακατεύω, αφήνω να ψηθεί για 10 λεπτά περίπου. Ρίχνω το χυμό από τα δυο λεμόνια ή παραπάνω αν θέλω πιο ξινό.

10

 Αφήνω να πάρει ακόμα μια βράση και κατεβάζω από τη φωτιά. Ρίχνουμε ξύσμα από μισό λεμόνι και φρέσκο πιπέρι. 

Καλή επιτυχία!!!

11

12

13

Ευχαριστώ από καρδιάς το Λαογράφο Λεωνίδα Κουδουμογιαννάκη που πάντα είναι πρόθυμος να βοηθήσει με τις πολύτιμες πληροφορίες του.