ΓΑΛΟΠΟΥΛΑ ΓΕΜΙΣΤΗ ΜΕ ΣΥΚΩΤΑΚΙΑ ΚΑΡΑΜΕΛΩΜΕΝΑ ΚΡΕΜΜΥΔΙΑ ΜΑΝΙΤΑΡΙΑ ΚΑΙ ΓΡΑΒΙΕΡΑ

Παλαιότερα, στη χώρα μας συνήθιζαν την ημέρα των Χριστουγέννων να μαγειρεύουν χοιρινό -όπως αδιαμφισβήτητα μαρτυρούν άλλωστε οι ανά την Ελλάδα γουρουνοχαρές και τα χοιροσφάγια της ηπειρωτικής και νησιωτικής χώρας αντίστοιχα, έθιμα που σχετίζονται με τη σφαγή του οικόσιτου χοίρου-, ενώ στο εορταστικό τραπέζι μπορεί επίσης να υπήρχε κοτόσουπα, όπως σε περιοχές της Θεσσαλίας, αλλά και συνταγές με αρνάκι.

Σήμερα, οι Ελληνίδες νοικοκυρές ετοιμάζουν τη χριστουγεννιάτικη γαλοπούλα τους με πλούσια γέμιση που περιέχει -μεταξύ πολλών άλλων- ρύζι, κουκουνάρι, σταφίδες, συκωτάκια πουλιών, κάστανα, ακόμα δε και λιαστή ντοματα, μανιτάρια ή τυριά, όπως στη συνταγή που σας προτείνουμε.

Η γαλοπούλα αποτελεί πια, λοιπόν, ένα από τα πλέον εμβληματικά εδέσματα του χριστουγεννιάτικου τραπεζιού, σε βαθμό τέτοιο μάλιστα, ώστε πολλοί δεν θεωρούν καν γιορτινό ένα δείπνο ή γεύμα χωρίς το πτηνό αυτό στον πρωταγωνιστικό ρόλο. Ποια είναι όμως η ιστορία πίσω από την εορταστική αυτή συνήθεια;

Η γαλοπούλα φαίνεται ότι έφτασε στην Ευρώπη κάπου στις αρχές του 16ου αιώνα, γύρω στο 1524, μαζί με τους Ισπανούς κατακτητές που έφεραν μαζί τους τα μεγάλα αυτά πουλιά από το Μεξικό, όπου ζούσαν μέσα σε φυτείες καλαμποκιού, έχοντας εξημερωθεί από τους αυτόχθονες κατοίκους. Πιστεύοντας μάλιστα ότι είχαν ανακαλύψει τις Ινδίες, οι Ισπανοί ονόμασαν αυτό το εντυπωσιακό σε μέγεθος πουλερικό «ινδική όρνιθα», που αποτελεί ως και σήμερα την επιστημονική του ονομασία, καθώς στα ελληνικά, στη λόγια γλώσσα, αποκαλείται «ινδόρνις», ενώ στην καθομιλουμένη «ινδιάνος» ή συχνότερα και πιο απλοποιημένα «διάνος».

Φυσικά, αυτοί που τη μετέφεραν από τον Νέο Κόσμο στη Γηραιά Ήπειρο, δεν μπορούσαν να φαντασθούν την εξέλιξη και την πορεία του παράξενου αυτού πουλιού, που σύντομα θα κατακτούσε τα χριστουγεννιάτικα τραπέζια της Ευρώπης, όπου μέχρι τότε η κότα, η χήνα, η πάπια, ακόμα και ο κύκνος, αποτελούσαν αγαπημένες γαστριμαργικές επιλογές των Ισπανών, των Άγγλων και των Γάλλων για την ημέρα των Χριστουγέννων. Ωστόσο, το μέγεθος της γαλοπούλας την έκανε αμέσως ελκυστική και ιδανική για οικογενειακά γεύματα.

Ο Βρετανός μονάρχης Ερρίκος Η' ήταν ο πρώτος που τεμάχισε και απόλαυσε γαλοπούλα τα Χριστούγεννα, ενώ ακόμα και σήμερα, την Ημέρα των Ευχαριστιών στην Αμερική, όπου επίσης παραδοσιακά τρώγεται η γαλοπούλα, ο τεμαχισμός της θεωρείται αποκλειστική υπόθεση του αρχηγού της οικογένειας.

Ήταν πια θέμα χρόνου να φτάσει η γαλοπούλα και στην Ελλάδα, όπου λόγω του μειωμένου κόστους εκτροφής που είχε, κυριάρχησε στα εκτροφεία έναντι άλλων ζώων, όπως οι χοίροι, ενώ το μέγεθός της έπαιξε σημαντικό ρόλο στην καθιέρωσή της ως βασικού εδέσματος για το τραπέζι των Χριστουγέννων.

Για τη γαλοπούλα

1 γαλοπούλα 4–5 κιλά (χωρίς εντόσθια)
Χυμό από 2 λεμόνια
100 γρ. βούτυρο (λιωμένο)
100 ml ελαιόλαδο
1 κ.σ. μουστάρδα
1 κ.γ. πάπρικα γλυκιά
1/2 κ.γ. ρίγανη
Αλάτι
Πιπέρι

Για τη γέμιση

400 γρ. συκωτάκια γαλοπούλας ή κοτόπουλου ψιλοκομμένα
2 κρεμμύδια κομμένα σε λεπτές φέτες
1 κ.γ. ζάχαρη
2 σκελίδες σκόρδο ψιλοκομμένες
300 γρ. μανιτάρια λευκά ή πορτομπέλο κομμένα σε φέτες
150 γρ. γραβιέρα κομμένη σε κυβάκια
80 γρ. ρύζι Καρολίνα
150 ml λευκό κρασί
2 κουταλιές σταφίδες μαύρες
1/2 φλ. κουκουνάρι καβουρδισμένο
100 ml ελαιόλαδο
1 κ.γ. θυμάρι
Αλάτι, πιπέρι

 Εκτέλεση

 Πλένουμε καλά τη γαλοπούλα, την στεγνώνουμε με απορροφητικό χαρτί.
Ρίχνουμε τον χυμό λεμονιού μέσα και έξω .
Σε ένα μπολ ανακατεύουμε το λιωμένο βούτυρο, το ελαιόλαδο, τη μουστάρδα, τη πάπρικα, τη ρίγανη, αλάτι και πιπέρι.
Με ένα πινέλο αλείφουμε την γαλοπούλα παντού εσωτερικά και εξωτερικά και κάτω από το δέρμα και αφήνουμε στο ψυγείο για 1 έως 2 ώρες
Σε ένα μεγάλο τηγάνι ρίχνουμε το ελαιόλαδο και προσθέτουμε τα κρεμμύδια.
Τα σοτάρουμε σε χαμηλή φωτιά για 15–20 λεπτά, ανακατεύοντας συχνά, μέχρι να μαλακώσουν και να πάρουν χρυσαφί χρώμα. Προσθέτουμε την ζάχαρη και ανακατεύουμε μέχρι να λιώσει. Βγάζουμε σε ένα Μπολ.
Στο ίδιο τηγάνι, προσθέτουμε λίγο ελαιόλαδο και σοτάρουμε τα συκωτάκια για 3–4 λεπτά να αλλάξουν χρώμα.
Προσθέτουμε το σκόρδο, τα μανιτάρια, το θυμάρι και συνεχίζουμε το σοτάρισμα 4-5 λεπτά.
Σβήνουμε με το κρασί και αφήνουμε να εξατμιστεί.
Προσθέτουμε τα καραμελωμένα κρεμμύδια, τις σταφίδες, το κουκουνάρι και το ρύζι, βάζουμε 1/2 φλ. νερό ή ζωμό και ανακατεύουμε.Μαγειρεύουμε μέχρι να πιει τα υγρά.
Αποσύρουμε από τη φωτιά, ρίχνουμε τη γραβιέρα και ανακατεύουμε απαλά.
Αφήνουμε τη γέμιση να κρυώσει λίγο.
Έχουμε βγάλει την γαλοπούλα από το ψυγείο 1 ώρα πριν για να έρθει σε θερμοκρασία φυσιολογική.
Γεμίζουμε τη γαλοπούλα με το μείγμα και κλεινουμε την κοιλιά με σπάγκο ή οδοντογλυφίδες.
Τοποθετούμε τη γαλοπούλα σε ταψί με σχάρα ή πάνω σε στρώμα από πατάτες, καρότα και κρεμμύδια.
Περιχύνουμε με λίγο κρασί και 1 φλ. νερό.
Σκεπάζουμε με λαδόκολλα και αλουμινόχαρτο και ψήνουμε σε προθερμασμένο φούρνο στους 180 βαθμούς περίπου 3 – 3½ ώρες.
Την τελευταία μισή ώρα, αφαιρούμε τη λαδόκολλα και το αλουμινόχαρτο για να ροδίσει.
Όταν είναι έτοιμη βγάζουμε από το φούρνο και αφήνουμε για 20 λεπτά να ξεκουραστεί πριν κόψουμε.
Σέρβιρουμε με πατάτες φούρνου ή πουρέ και περιχυμένη με τη σάλτσα του ταψιού.
Καλή επιτυχία!